انواع سازدهنی

انواع مختلف سازدهنی بطور ریز:

1) کروماتیک

2) دیاتونیک

3) ترمولو

4) اکتاو

5) ارکسترا

اما ساز دهنی ها بر اساس قابلیت های مختلف و جنس صدایشان به 3 دسته ی دیاتونیک،کروماتیک و ترمولو تقسیم بندی میشوند.

انتخاب سبک خودتان

در ابتدا شما باید به دنبال سبک مورد علاقه تان بگردید: سبک هایی چون: JAZZ – BLUES -0 POP/IRANI – ROCK – COUNTRYT – TRADITIONAL – CLASSIC …

1- اگر با گوش دادن به سبک های زیر بیشتر جذب موسیقی شده و حال خوبی پیدا میکنید بهتر است شما هارمونیکای کروماتیک را برای آغاز انتخاب کنید: pop – pop/irani – traditional – classic – jazz – folk

2- اگر سبک مورد علاقه شما در سبک های زیر است بهتر است برای شروع از هارمونیکای دیاتونیک استفاده کنید: blues – country -western – pop & rock – jazz – folk

3- اگر سبک مورد نظری در ذهن ندارید و عاشق این ساز شده اید بهتر است از هارمونیکای کروماتیک شروع کنید.

سازدهنی ترمولو یا Tremolo

بارز ترین ویژگی ظاهری این نوع سازدهنی سوراخ های دو ردیفه آن است. در سازدهنی ترمولو هر سوراخ سازدهنی تنها با عمل دمیدن هوا Blow– یا مکش هوا -Draw- صدا تولید می کند و اگر نوازنده هر جفت سوراخی را که بر روی هم قرار دارند -یک سوراخ از ردیف بالا و یک سوراخ از ردیف پایین- به صورت همزمان بنوازد -که معمولا به همین شیوه نواخته می شود-، ارتعاش همزمان زبانه ها –Reeds- یا تیغه های فلزی این دو سوراخ -که با اختلاف اندکی نسبت به یکدیگر کوک شده اند- صدای دوگانه و لرزانی تولید می کند که با عنوان Tremolo Effect از آن یاد می شود.به این ساز دهنی اکو-echo harmonicas- هم میگویند. این ساز دهنی در موسیقی های پاپ و راک آسیایی استفاده میشود.

Suzuki 2 Timer Tremolo Harmonica در مدلهای نت ۲۱و۲۴ در دسترس است و تن هایی مانند صدای گرم آکوردئون تولید میکند همچنین میتواند حالتهای جذابی به ملودی های country, pop و folk بدهد.

از کجا خرید کنیم؟

دقت کنید که سه مارک هوهنر، سوزوکی و سیدل در اولویت خرید قرار دارند. اولا که به هیچ وجه سازدهنی را از بازار خرید نکنید. برای خرید، سه چهار مدل بسته به بودجه تان و ظاهر دلنشین، از بین سه مارک گفته شده انتخاب کنید. سپس به بازار بروید و صدای آنها را تست کنید ولی نخرید! بعد از انتخاب سازدهنی خود از طریق یکی از وب سایت های زیر اقدام به خرید اینترنتی کنید. این وب سایت ها عمدتا محصولات را بصورت کاملا اورجینال و با ضمانت به شما می فروشند:

   سازی ها (همین وب سایت)

 دیجی کالا 

 دیجی صدا

حتما بخوانید: نکات بسیار مهم قبل از خرید انواع ساز دهنی (کروماتیک،دیاتونیک،ترمولو)

نکاتی که هنگام خرید ساز دهنی باید به آن توجه کرد:

راهنمای خرید ساز دهنی (هارمونیکا)

خرید ساز دهنی (هارمونیکا) می‌تواند تجربه‌ای هیجان‌انگیز باشد، اما نیازمند دقت و توجه به چند نکته کلیدی است تا سازی مناسب و باکیفیت انتخاب کنید. در این راهنما، به بررسی مهم‌ترین نکاتی که در هنگام خرید ساز دهنی باید مورد توجه قرار گیرد، می‌پردازیم.

1. نوع ساز دهنی

ساز دهنی‌ها در انواع مختلفی موجود هستند و انتخاب نوع مناسب بستگی به سبک موسیقی و سطح مهارت شما دارد:

• ساز دهنی دیاتونیک (Diatonic Harmonica): مناسب برای سبک‌های بلوز، راک و کانتری. این نوع ساز دارای ده سوراخ است و به صورت طبیعی در کلیدهای مختلف تنظیم می‌شود.
• ساز دهنی کروماتیک (Chromatic Harmonica): دارای کلیدی است که به شما امکان می‌دهد بین نیم‌پرده‌ها حرکت کنید. مناسب برای سبک‌های جاز و کلاسیک.
• ساز دهنی ترمولو (Tremolo Harmonica): دارای دو ردیف سوراخ است که صدای لرزان و ارتعاشی تولید می‌کند. معمولاً در موسیقی فولک و سنتی استفاده می‌شود.
• ساز دهنی باس (Bass Harmonica): برای ایجاد نت‌های باس و مناسب برای ارکسترها و گروه‌های بزرگ‌تر.

2. کلید (Key) ساز دهنی

ساز دهنی‌ها در کلیدهای مختلفی ساخته می‌شوند. اگر مبتدی هستید، پیشنهاد می‌شود ساز دهنی در کلید C را انتخاب کنید، زیرا آموزش‌ها و منابع بیشتری برای این کلید موجود است و نت‌های آن به راحتی قابل یادگیری هستند.

3. جنس بدنه

جنس بدنه ساز دهنی تأثیر زیادی بر صدا و دوام ساز دارد:

• چوب: صدای گرم و طبیعی تولید می‌کند، اما نیاز به مراقبت بیشتری دارد.
• فلز: صدای روشن‌تر و بلندتری دارد و معمولاً دوام بیشتری دارد.
• پلاستیک: سبک و مقاوم در برابر رطوبت است، اما ممکن است صدای کمتری نسبت به چوب و فلز داشته باشد.

4. برند و کیفیت ساخت

برندهای معروف و باکیفیت معمولاً سازهای دهنی بهتری تولید می‌کنند. برندهایی مانند Hohner، Seydel، Lee Oskar و Suzuki به دلیل کیفیت ساخت بالا و صدای عالی شناخته شده‌اند. توصیه می‌شود از برندهای معتبر خرید کنید تا از کیفیت ساز مطمئن باشید.

5. نوع شانه (Comb)

شانه بخش مرکزی ساز دهنی است که سوراخ‌ها را نگه می‌دارد. شانه‌ها می‌توانند از مواد مختلفی ساخته شوند:

• چوب: صدای گرم‌تری تولید می‌کند، اما ممکن است در برابر رطوبت آسیب ببیند.
• فلز: مقاوم و بادوام، با صدای روشن‌تر.
• پلاستیک: رایج‌ترین نوع، مقاوم در برابر رطوبت و با نگهداری آسان.

6. قابلیت تنظیم (Tuning)

برخی از سازهای دهنی دارای قابلیت تنظیم هستند که به شما امکان می‌دهد تا ساز را به دقت بیشتری کوک کنید. این ویژگی برای نوازندگان حرفه‌ای و کسانی که به دقت صدا اهمیت می‌دهند، مهم است.

7. قیمت

قیمت ساز دهنی می‌تواند بسیار متغیر باشد. برای مبتدیان، سازهای دهنی با قیمت متوسط و از برندهای معتبر معمولاً بهترین گزینه هستند. سازهای ارزان ممکن است کیفیت صدای کمتری داشته باشند و زودتر خراب شوند.

8. لوازم جانبی

برخی از سازهای دهنی با لوازم جانبی مانند کیف حمل، دفترچه راهنما و پارچه تمیزکننده عرضه می‌شوند. این لوازم می‌توانند به نگهداری و حمل‌ونقل راحت‌تر ساز کمک کنند.

9. نظرات و بازخوردها

قبل از خرید، مطالعه نظرات و بازخوردهای کاربران دیگر می‌تواند به شما در انتخاب بهتر کمک کند. بررسی‌ها و نظرات مشتریان در فروشگاه‌های آنلاین و وب‌سایت‌های مرتبط با موسیقی می‌توانند اطلاعات ارزشمندی ارائه دهند.

نتیجه‌گیری

انتخاب ساز دهنی مناسب بستگی به نیازها، سبک موسیقی و سطح مهارت شما دارد. با در نظر گرفتن نوع ساز، کلید، جنس بدنه، برند، نوع شانه، قابلیت تنظیم، قیمت و نظرات کاربران، می‌توانید ساز دهنی مناسبی انتخاب کنید که تجربه نوازندگی لذت‌بخشی برای شما به ارمغان بیاورد. خرید ساز دهنی باکیفیت نه تنها صدای بهتری تولید می‌کند، بلکه به یادگیری و پیشرفت سریع‌تر شما نیز کمک می‌کند.

دقت کنید که به هیچ وجه سازدهنی را از فروشگاه های اینترنتی که بطور تخصصی در زمینه ساز فعال نیستند، نخرید (به هزاران دلیل). هر گونه سوال یا نظری راجب سازدهنی دارید در بخش نظرات با سازی ها مطرح نمایید.

نوشته سازدهنی ترمولو چیست؟ از کجا با بهترین قیمت خریداری کنیم؟ اولین بار در سازی ها. پدیدار شد.

انواع سازدهنی

انواع مختلف سازدهنی بطور ریز:

1) کروماتیک

2) دیاتونیک

3) ترمولو

4) اکتاو

5) ارکسترا

اما ساز دهنی ها بر اساس قابلیت های مختلف و جنس صدایشان به 3 دسته ی دیاتونیک،کروماتیک و ترمولو تقسیم بندی میشوند.

انتخاب سبک خودتان

در ابتدا شما باید به دنبال سبک مورد علاقه تان بگردید: سبک هایی چون: JAZZ – BLUES -0 POP/IRANI – ROCK – COUNTRYT – TRADITIONAL – CLASSIC …

1- اگر با گوش دادن به سبک های زیر بیشتر جذب موسیقی شده و حال خوبی پیدا میکنید بهتر است شما هارمونیکای کروماتیک را برای آغاز انتخاب کنید: pop – pop/irani – traditional – classic – jazz – folk

2- اگر سبک مورد علاقه شما در سبک های زیر است بهتر است برای شروع از هارمونیکای دیاتونیک استفاده کنید: blues – country -western – pop & rock – jazz – folk

3- اگر سبک مورد نظری در ذهن ندارید و عاشق این ساز شده اید بهتر است از هارمونیکای کروماتیک شروع کنید.

سازدهنی کروماتیک یا Chromatic

در این نوع سازدهنی هم مانند سازدهنی دیاتونیک یک ردیف سوراخ وجود دارد و هر سوراخ سازدهنی هم با دمش Blow– و هم با مکش –Draw- به صدا در می آید . اما مهمترین ویژگی سازدهنی کروماتیک وجود اسلاید -Slide- است : تیغه ای فلزی و دراز -تقریبا برابر با طول بدنه سازدهنی- که در پشت قطعه دهنی -Mouthpiece- سازدهنی قرار می گیرد . یک انتهای این تیغه فلزی که حالت گرد و برجسته دارد شستی -Button- نامیده می شود که معمولا در سمت راست سازدهنی -سمت نزدیک به اکتاو بالاتر- قرار دارد. وقتی نوازنده انگشتش را بر روی این شستی قرار دهد و آن را به سمت مخالف فشار دهد ، نت حاصل از تمام سوراخ های سازدهنی نیم پرده بالاتر می رود -مثلا نت C به نت #C و نت D به نت #D تبدیل می شود.سازدهنی کروماتیک قادر به تولید صدا و تاثیر بسیار قوی است و بسیاری از نوازندگان بلوز هارپ مانند Little Walter, Rod Piazza و George “Harmonica” Smith از کروماتیک ها برای تولید تن های قوی استفاده کردند. نوازندگی با کروماتیک سختتر از سازدهنی دیاتونیک است، پس ما به مبتدی ها توصیه میکنیم از یک سازدهنی دیاتونیک کار خود را آغاز کنند. اگر کارتان را از ساز دهنی دیاتونیک شروع کنید باعث میشود که راحتتر به سازدهنی کروماتیک برسید.

Hohner 280/64 Chromonica 64 Chromatic Harmonica انتخاب موزیسین های بلوز و جاز است که به دنبال یک تن بزرگتر و ضخیم تر با تنوع رنج چهار اکتاو میگردند.

از کجا خرید کنیم؟

دقت کنید که سه مارک هوهنر، سوزوکی و سیدل در اولویت خرید قرار دارند. اولا که به هیچ وجه سازدهنی را از بازار خرید نکنید. برای خرید، سه چهار مدل بسته به بودجه تان و ظاهر دلنشین، از بین سه مارک گفته شده انتخاب کنید. سپس به بازار بروید و صدای آنها را تست کنید ولی نخرید! بعد از انتخاب سازدهنی خود از طریق یکی از وب سایت های زیر اقدام به خرید اینترنتی کنید. این وب سایت ها عمدتا محصولات را بصورت کاملا اورجینال و با ضمانت به شما می فروشند:

   سازی ها (همین وب سایت)

دیجی کالا 

 دیجی صدا

وجوه تمایز ساز دهنی کروماتیک

ساز دهنی کروماتیک یکی از انواع پرطرفدار و ویژه در خانواده سازهای دهنی است. این ساز به دلیل قابلیت‌های منحصر به فردش، تفاوت‌های زیادی با دیگر انواع ساز دهنی دارد. در اینجا به بررسی وجوه تمایز ساز دهنی کروماتیک می‌پردازیم.

1. کلید اسلاید (Slide)

ساز دهنی کروماتیک دارای یک کلید اسلاید یا شیفت است که به نوازنده اجازه می‌دهد بین نیم‌پرده‌ها حرکت کند. با فشردن این کلید، سوراخ‌های اضافی فعال می‌شوند که نت‌های کروماتیک (نیم‌پرده‌ها) را تولید می‌کنند. این ویژگی به نوازنده امکان می‌دهد تا تمامی نت‌های گام کروماتیک را بنوازد، که در سازهای دیاتونیک ممکن نیست.

2. دامنه وسیع‌تر

به دلیل وجود کلید اسلاید، ساز دهنی کروماتیک قادر است تا تمام نت‌های موجود در یک اکتاو را تولید کند. این دامنه وسیع‌تر از نت‌ها به نوازنده امکان می‌دهد تا ملودی‌ها و آهنگ‌های پیچیده‌تری را اجرا کند. این ویژگی به خصوص در سبک‌های جاز و کلاسیک بسیار مفید است.

3. ساختار پیچیده‌تر

ساختار داخلی ساز دهنی کروماتیک پیچیده‌تر از سازهای دیاتونیک است. این ساز دارای دو ردیف سوراخ است که یکی برای نت‌های اصلی و دیگری برای نت‌های کروماتیک استفاده می‌شود. این ساختار پیچیده به نوازنده امکان می‌دهد تا به طور همزمان از هر دو ردیف استفاده کند و نت‌های مختلفی را تولید کند.

4. انعطاف‌پذیری در اجرا

ساز دهنی کروماتیک به نوازنده انعطاف‌پذیری بیشتری در اجرا می‌دهد. با توجه به قابلیت نواختن تمامی نت‌ها، این ساز برای نوازندگانی که به دنبال اجرای قطعات پیچیده و متنوع هستند، بسیار مناسب است. این ویژگی به نوازنده امکان می‌دهد تا به راحتی بین سبک‌های مختلف موسیقی جابجا شود و آهنگ‌های مختلفی را اجرا کند.

5. سبک‌های موسیقی مناسب

ساز دهنی کروماتیک بیشتر در سبک‌های موسیقی جاز، کلاسیک و پاپ استفاده می‌شود. در این سبک‌ها، نیاز به نت‌های نیم‌پرده‌ای و ملودی‌های پیچیده بیشتر احساس می‌شود و ساز دهنی کروماتیک این نیازها را به خوبی برآورده می‌کند. در مقابل، سازهای دیاتونیک بیشتر در سبک‌های بلوز، کانتری و فولک استفاده می‌شوند.

6. یادگیری و تکنیک‌های نوازندگی

یادگیری ساز دهنی کروماتیک ممکن است نسبت به سازهای دیاتونیک دشوارتر باشد. تکنیک‌های خاصی برای استفاده از کلید اسلاید و نواختن نت‌های کروماتیک وجود دارد که نیاز به تمرین و مهارت بیشتری دارد. با این حال، نوازندگانی که این ساز را یاد می‌گیرند، توانایی اجرای گسترده‌تری از آهنگ‌ها و قطعات موسیقی را خواهند داشت.

7. قیمت و هزینه

ساز دهنی کروماتیک معمولاً گران‌تر از سازهای دیاتونیک است. این افزایش قیمت به دلیل ساختار پیچیده‌تر و قابلیت‌های بیشتر این ساز است. نوازندگانی که به دنبال اجرای حرفه‌ای و پیچیده‌تر هستند، معمولاً حاضرند هزینه بیشتری برای ساز دهنی کروماتیک بپردازند.

8. نگهداری و تعمیر

نگهداری و تعمیر ساز دهنی کروماتیک نیز ممکن است نیاز به دقت و تخصص بیشتری داشته باشد. به دلیل ساختار پیچیده‌تر و وجود قطعات اضافی مانند کلید اسلاید، این ساز نیاز به مراقبت و نگهداری بیشتری دارد تا عملکرد مطلوب خود را حفظ کند.

نتیجه‌گیری

ساز دهنی کروماتیک با ویژگی‌های منحصر به فردش، از جمله کلید اسلاید، دامنه وسیع‌تر نت‌ها، ساختار پیچیده‌تر و انعطاف‌پذیری در اجرا، تمایز چشم‌گیری با دیگر انواع ساز دهنی دارد. این ساز به خصوص برای نوازندگانی که به دنبال اجرای قطعات پیچیده و متنوع در سبک‌های جاز، کلاسیک و پاپ هستند، بسیار مناسب است. اگرچه یادگیری و نگهداری این ساز ممکن است چالش‌برانگیز باشد، اما قابلیت‌های گسترده آن، ارزش این تلاش را دارد.

حتما بخوانید: نکات بسیار مهم قبل از خرید انواع ساز دهنی (کروماتیک،دیاتونیک،ترمولو)

دقت کنید که به هیچ وجه سازدهنی را از فروشگاه های اینترنتی که بطور تخصصی در زمینه ساز فعال نیستند، نخرید (به هزاران دلیل). هر گونه سوال یا نظری راجب سازدهنی دارید در بخش نظرات با سازی ها مطرح نمایید.

نوشته سازدهنی کروماتیک چیست؟ از کجا با بهترین قیمت خریداری کنیم؟ اولین بار در سازی ها. پدیدار شد.

سازدهنی ترمولو (Tremolo Harmonica) :

ابتدایی ترین نوع سازدهنی می باشدکه دارای اندازه های گوناگون می باشد که متداول ترین آن 24 سوراخ می باشد. این ساز دارای 24 قسمت عمودی است و هـر قسمت توسط یـک تیغه افـقی به دو کانال بالا و پایین تقسیم می شود .هر کـدام از کانالهای ردیف بالا ، با کانال زیرین خود یک نت واحد را تولید می کنند.پس هنگامی که در دو کانال بالا و پایین یک سوراخ فوت می کنیم دو تیغه با صدای یکسان به صدا در می آیند.این مانند این است که دو ساز با هم یک نت مشترک بزنند .

با توضیحات فوق ساز دهنی ترمولو 24 سوراخ دارای 24 نت یعنی وسعت صوتی حدود 3 اکتاو دارد . در این ساز سوراخهای فرد با دمیدن و سوراخهای زوج با مکش هوا به صدا در می آیند، در ساخت این نوع سازدهـنی با تغییر اندک در مقدار ماده بـکار رفته در تیغه عمودی ، در هر نـت تفاوتی جزئی بین زیر و بـمی آن دو تیغه وجـود دارد که به طور جداگانــه برای گوش محسوس نیست . این تفاوت ناچیز باعث می شود که وقتی هر دو تیغه به صدا در می آیند ،صدایی مواج تولید شود . به همین علت این نوع سازدهنی را ترمولو نامیده اند که در زبان ایتالیایی به معنی لرزاندن می باشد.

سازدهنی ترمولو معمولا در هر اکتاو نت های مربوط به گام ماژور دیاتونیک (Major Diatonic Scale) را دارد و از این رو بسیار مناسب نواختن آهنگهای سبک Folk می باشد.

آرشیو کامل : آموزش اصولی سازدهنی

سازدهنی دیاتونیک ( Diatonic Harmonica) :

به این سازدهنی هارپ(Harp) نیز می گویند. این نوع از سازدهنی متداول ترین نوع سازدهنی است و در موسیقی راک، فولک، کانتری و وسترن و بخصوص در موسیقی بلوز استفاده می شود. رایج ترین نوع این ساز، مدل ده سوراخه می باشد و هر سوراخش هم با فوت و هم با مکش نواخته می شود و برخلاف سازدهنی کروماتیک کلیدی در کنار سازدهنی برای اجرای نیم پرده ها وجود ندارد. با این نوع ساز دهنی تنها می توان نت های اصلی را اجرا کرد. و برای نواختن سایر نتهایی که در گام مربوط وجود ندارند از تکنیک های خاص زبان، حنجره و لب استفاده می شود.

سازدهنی کروماتیک (Chromatic Harmonica) :

این نوع از سازدهنی در گام کروماتیک است و همانطور که انتظار می رود تمام نت های گام کروماتیک اعم از پرده و نیم پرده توسط آن قابل اجرا است. از نظر ظاهر این نوع سازدهنی دارای یک کلید در انتهای آن است که با فشردن آن چه در حالت مکش و چه در حالت دمش نت مربوط به هر سوراخ نیم پرده بالاترنواخته می شود.

این نوع ساز برای قطعاتی مناسب است که ملودی قطعه دارای گامی بیش از هفت نت است.به همین دلیل این ساز معمولا در موسیقی پاپ، جز و کلاسیک استفاده می شود. ‘ژان توتس تیلماتز’ (Jean Toots Thielemans)؛ یکی از بزرگترین نوازندگان این ساز به سبک جز است و سبک او، تحولی در نوازندگی این ساز ایجاد کرد.

مطلب کاربردی: آموزش تصویری و کامل نت خوانی موسیقی+ دانلود کتاب نوت و تئوری

سازدهنی کورد (Chord harmonica) :

این گونه سازدهنی در شکل و اندازه های متفاوتی ساخته می شود . بعضی بسیار بسیار بزرگ تا حدی که با واحد طول “فوت” اندازه گذاری می شوند و بعضی شمایلی مانند کروماتیک دارند ولی کمی غریب تر و گاهی حتی با دو اسلاید . کاربرد آنها مانند “سازدهنی باس” به عنوان بکراند صدای دیگر سازها است . آنها نیز به جهت اینکه تمامی نت ها را شامل می شوند یک سازدهنی کروماتیک هستند که به جهت شکل و نوع کاربرد با نام “سازدهنی کورد” شناخته شده ترند .

سازدهنی باس (Bass harmonica) :

تمام سازهای این گروه فقط با دمیدن به صدا در می آیند و مکش در آنها هیچ تاثیری ندارد . بسیار بزرگ و سنگین هستند و معمولا نت های خیلی پایین را شامل می شوند . در کل برای نواخته شدن به عنوان زیر صدای قطعات نواخته شده با سازهای دیگر در ارکستر و … به کار می روند . به خاطر اینکه کل نت ها را شامل می شوند می توان به آنها لقب کروماتیک هم داد ولی “باس هارمونیکا” کاربردی تر است.

نکته مهم! سازدهنی را خیلی راحت، اصولی و سریع (بدون نیاز به هیچ کلاسی یاد بگیرید!)- با این بسته  آموزشی استثنایی

سازدهنی اسلاید (Slide harmonica):

نوعی از سازدهنی که بزرگتر است و اسلایدی برای آن تعبیه شده که می تواند نت ها را عوض کند . جای اسلاید معمولا در سمت راست قطعه دهانی آن است . این سازها دو گروه صفحه زبانه را شامل می شوند و وظیفه این اسلاید جا به جایی راه عبور هوا از یک گروه به گروه دیگر است و به همین علت نیز کمی بزرگتر از سازدهنی دیاتونیک ساخته می شوند. اکثرا آن را با سازدهنی کروماتیک اشتباه می گیرند در صورتی که سازدهنی کروماتیک زیر مجموعه ای از سازدهنی اسلاید است . سازدهنی های “کورد” که کوک های آن متغیر است نیز جزو سازدهنی های اسلاید به شمار می آیند . هرچند که سیستم چیدمان نت آنها مانند اکثر دیاتونیک ها “سیستم ریشتر” است ولی اسلاید به شما این امکان را می دهد که یک سازدهنی دیاتونیک دیگر با کوک نیم گام بالاتر را هم داشته باشید . همچنان تاکید داریم که گرچه تقریبا تمامی نت ها روی آن قابل دسترس است ولی نباید آن را با سازدهنی کروماتیک اشتباه گرفت .

دابل رید – سازدهنی با زبانه مضاعف (Double reed harmonica):

این نوع برای خود زیر مجموعه هایی همچون “ترمولو” و “اکتاو ” دارد . سازدهنی ترمولو که شناخته شده ترین سازدهنی در آسیا است برای نواختن قطعات” فولک” بسیار کاربردی است . هر نتی که بنوازید صدای پوشاننده و همراهی دارد که علت آن چیزی نیست جز یک دلیل : این ساز به گونه ای ساخته شده که با هر بار دمیدن یا مکش در هر سوراخ دو زبانه که با هم اختلاف کوک صدا دارند همزمان به ارتعاش در آمده و نوایی دلنشین می سازند .سازدهنی اکتاو گرچه بسیار شبیه ترمولو است ولی کوک هر دو زبانه ی آن یک اکتاو با هم فاصله دارند که باعث ایجاد صدایی بسیار کامل و قوی می شود .

 

با کمک این پکیج آموزشی استثنایی، سازدهنی را خیلی سریع، راحت و بدون نیاز به کلاس یاد بگیرید

نوشته آشنایی با ۷ نوع سازدهنی پرطرفدار به صورت تصویری اولین بار در سازی ها. پدیدار شد.

سازدهنی یا هارمونیکا (به انگلیسی: Harmonica) جزو سازهای بادی است و در خانوادهٔ سازهای زبانه آزاد (Free Reed Instruments) قرار می‌گیرد. تولید صوت در این نوع سازها نتیجه ارتعاش یک زبانه (Reed) از جنس فلز است که تنها یک سر آن به بدنه ساز متصل شده و انتهای دیگرش می‌تواند آزادانه حرکت کند. به ارتعاش درآمدن این زبانه‌ها در اثر عبور جریان هوا موجب تولید صدای ساز می‌شود. از سایر سازهای این خانواده می‌توان ملودیکا (Melodica)، کنسرتینا (Concertina) و آکاردئون (Accordion) را نام برد. شاید برخی مواقع متوجه شباهت موجود بین صدای سازدهنی و آکاردئون شده باشید. این شباهت در جنس صدا، در واقع به خاطر شباهت در ساختمان این سازها و نحوه تولید صوت در آنها است.

تاریخچه

گر چه چینی‌های باستان نوعی سازدهنی با زبانه‌های چوبی داشته‌اند و موتسارت قطعه‌ای برای سازدهنی شیشه‌ای (یک ساز کاملاً متفاوت متشکّل از یک سِری قطعه شیشه‌های کوک شده) نوشت، سازدهنی دیاتونیکی (Diatonic) که ما هم‌اکنون می‌شناسیم، در اوایل قرن نوزدهم، در آلمان ساخته شده‌است. این ساز به‌وسیلهٔ موج مهاجرین ترک‌کنندهٔ آلمان، به ایالات متّحده و بریتانیای کبیر برده شد و در اواسط قرن نوزدهم، در سراسر جهان، نواخته می‌شده‌است.

سازدهنی کروماتیک (Chromatic)، در سال ۱۹۱۸ اختراع شد و از آنجایی که شامل هر دوازده نیم‌پردهٔ گام کروماتیک می‌باشد، به شما اجازه می‌دهد که آهنگ کاملتری را بنوازید؛ مانند قطعه‌های جاز و کلاسیک؛ و همچنین برای نوازندگی تا حدود زیادی کاملتر است. در مدل ۱۶ سوراخه سازدهنی کروماتیک شما ۴ اکتاو کامل برای اجرای قطعات در اختیار خواهید داشت که اجازه نواختن هر قطعه‌ای را در اختیار شما قرار خواهد داد.

طبقه‌بندی کلی

سازدهنی را به روش‌های مختلفی طبقه‌بندی می‌کنند اما اگر از سازدهنی‌های بیس (Bass) و کورد (Chord) صرف نظر کنیم، سازدهنی‌هایی را که بیشتر برای نواختن سولو (Solo) استفاده می‌شوند می‌توان در یک طبقه‌بندی بسیار کلی به ۲ گروه اصلی تقسیم کرد:

۱- سازدهنی‌های دو زبانه‌ای Doble Reed(ed) Harmonicas

در این نوع سازدهنی ها هر سوراخ سازدهنی تنها با عمل دمش یا مکش به صدا در می آید و در هر سوراخ 2 زبانه وجود دارد. به همین علت ، هر نتی که با عمل دم/دمش (Blow) یا بازدم/مکش (Draw) به صدا درمی آید ، حاصل ارتعاش همزمان 2 زبانه است. از سازدهنی های این گروه می توان به انواع اکتاو (Octave) و ترمولو (Tremolo) اشاره کرد:
در سازدهنی های اکتاو دو زبانه مذکور با یک اکتاو فاصله نسبت به هم کوک می شوند و در نتیجه موقع نواختن هر دو زبانه با هم مرتعش می شوند و صدای تمام نت ها به صورت یک فاصله هشتم یا همان اکتاو تولید می شود. در سازدهنی های ترمولو دو زبانه مزبور با اختلاف اندکی در فرکانس (در حد چند cent ) نسبت به هم کوک شده اند. در هنگام نواختن هر دو زبانه با هم به ارتعاش در می آیند و صدای حاصل کیفیتی دوگانه دارد که اصطلاحا Tremolo Effect نامیده می شود و در سایر سازهای زبانه آزاد (Free Reed Instruments) مانند آکاردئون نیز وجود دارد.

۲- سازدهنی‌های تک زبانه‌ای Single Reed(ed) Harmonicas

در سازدهنی های تک زبانه ای هر نتی که با عمل دم/دمش (Blow) یا بازدم/مکش (Draw) به صدا درمی آید ، تنها حاصل ارتعاش یک زبانه است. سازدهنی های دیاتونیک (Diatonic) و کروماتیک (Chromatic) در این گروه قرار می گیرند:
در سازدهنی های دیاتونیک در هر سوراخ 2 زبانه وجود دارد که هریک از آنها فقط با عمل دمش یا مکش به صدا درمی آید. رایج ترین نوع این سازدهنی نوع ماژور (Major) است که در آن از نت های گام دیاتونیک ماژور (Major Diatonic Scale) استفاده می شود و در حالت عادی غیر از این نت ها ، نت دیگری با آن قابل اجرا نیست. اما با کمک گرفتن از تکنیک هایی مانند Bending و Overbending می توان سایر فواصل و نت های متعلق به گام کروماتیک را نیز با آن اجرا کرد. در واقع نوازنده بزرگی مانند Howard Levy قادر است با یک سازدهنی دیاتونیک کلید C (که به نحو مناسبی برای اجرای تکنیک Overblow تنظیم شده باشد) آهنگ هایی را در هر گامی که بخواهد اجرا کند و به عبارت دیگر سازدهنی دیاتونیک را مشابه سازدهنی کروماتیک بنوازد. این مطلب را Howard Levy در یک فیلم آموزشی به نام Out of The Box به خوبی نشان داده است به طوری که 12 آهنگ را در 12 گام مختلف و در سبک های گوناگون و تنها با یک سازدهنی (در گام یا کلید C ) اجرا می کند.

سازدهنی های دیاتونیک

سازدهنی های کروماتیک را می توان به 2 سازدهنی دیاتونیک تشبیه کرد که در کنار هم قرار گرفته اند و با فشار دادن یا رها کردن یک میله فلزی به نام اسلاید (Slide) در هر لحظه یکی از آنها فعال می شوند. ساختمان این نوع سازدهنی به نحوی طراحی شده است که در هر سوراخ آنها 4 زبانه وجود دارد : 2 زبانه مسوول ایجاد نت های عادی (بدون فشار دادن اسلاید) هستند و 2 زبانه نت های کروماتیک را تولید می کنند (که نیم پرده بالاتر از نت های عادی هستند) و با فشار دادن اسلاید فعال می شوند. در این نوع سازدهنی ها وقتی اسلاید به داخل فشار داده می شود جریان هوا به سمت یک سری دیگر از زبانه ها که نیم پرده بالاتر از زبانه های قبلی کوک شده اند هدایت می شود و در نتیجه هر نت سازدهنی با فشار دادن اسلاید نیم پرده بالاتر خواهد رفت. به این ترتیب می توان با این نوع سازدهنی تمام 12 نت موجود در گام کروماتیک هر اکتاو را اجرا کرد.

سازدهنی های کروماتیک

لازم به ذکر است که برخی انواع سازدهنی کروماتیک فاقد اسلاید هستند اما ساختمان یک سازدهنی کروماتیک معمولی اغلب به همین صورتی است که بیان شد و منظور ما هم از سازدهنی کروماتیک در واقع همین نوع رایج و متداول آن است.
تفاوت دیگر سازدهنی کروماتیک با دیاتونیک در این است که سازدهنی کروماتیک دارای یک سری دریچه (Valve) است (معمولا از جنس پلاستیک یا تفلون) که روی زبانه های فلزی قرار می گیرند و با کاستن از جریان هوای غیر ضروری از روی زبانه های فلزی ، به صدا درآوردن سازدهنی را تسهیل می کنند. به همین خاطر این دریچه ها را اصطلاحا “بادگیر” (Windsaver) نیز می نامند. (احتمالا می توان این واژه را “نفس گیر” یا “نفس ساز” هم ترجمه کرد. نظر خوانندگان این مطلب چیست؟)
سازدهنی های دیاتونیک معمولی فاقد دریچه هستند اما نوع خاصی از آنها وجود دارد که دارای دریچه نیز هست. این نوع سازدهنی را “دیاتونیک دریچه دار” (Valved Diatonic) می نامند که قابلیت های اجرایی آن با سازدهنی دیاتونیک معمولی قدری تفاوت دارد. در مورد این نوع سازدهنی ها بعدا بیشتر صحبت خواهیم کرد

بقیه مطالب آموزش سازدهنی

آموزش ساز دهنی

از این که یک نت را به صدا در آورید، بیایید بررسی کنیم یک سازدهنی چگونه کار می‌کند. شما می‌بینید که این ساز 10 سوراخ دارد که از شماره‌ی 1 تاشماره‌ی 10 نامگذاری شده‌اند. هرکدام از این سوراخها می‌توانند دو نتبا کشیدن (خروج هوا از سازدهنی)؛ بنابراین، تنها با 10 سوراخ مـی‌توانید20 نت را در بازه‌ی سه اکتاو (Octave) پوشش دهید. بیایید در ابتدا به اکتاو پایینی نگاهی بیاندازیم. سازدهنی را در دست چپ، میان شصت و انگشت اشاره به سمتی که شماره‌ها رو به بالا باشند قرار دهید.

حالا، کمی دهان را باز نموده؛ دهان و فک کاملاّ ریلکس، لبهامرطوب، سوراخهای 1، 2 و 3 را پوشش داده، و به آرامی بدمید. هرموقع ماگفتیم در هارپ بدمید، باید بدانید این کار کمی قوی‌تر از دمیدن معمولیا‌ست. هنگامی که تنفّس می‌کنید، هوا از درون قفسه‌ی سینه‌ی شما، یعنی ازدیافراگم بیرون می‌آید. تأمّل کنید که قبل از به خواب فـرورفتن، چگونه نفس میکشید، این تنفّس از دیافراگم است. ما بعداً راجع به کنترل نفس بیشتر ازاینها صحبت خواهیم کرد؛ چون این امر در نواختن سازدهنی تأثیر به‌سزایی دارد.

تمام این نکات را هنگامی که سوراخهای 1، 2 و 3 را می‌کشید، نیز در ذهنداشته باشید. در ابتدا، شما برای صحیح قرار دادن لبها روی سوراخهای موردنظر، نیاز به تمرکز زیادی دارید. اجازه دهید لبها در حالت طبیعی روی سوراخها قرار گیرند. هرگاه لیزی ساز در دهان شما همانند لیزی یک ماهی قزل آلا شد، قرار گیری ساز در دهانتان صحیح می‌باشد. اگر صدای نتها کمی ریش ریشو غیرطبیعی بود، احتمالاً دلیل‌اش این است که لبهای شما به طورمناسبدرزگیری ننموده و مقداری هوا از بالا یا پایین لبانتان خارج می‌شود. آن قدر با هارپ تمرین کنید تا درزگیری مناسب بدون احساس ناراحتی درقرارگیریلبها در دور سوراخها را فرا گیرید؛ احساس ناراحتی در قرارگیریلبها تنها باعث اشتباهات بعدی خواهد شد.

هنگامی که در سوراخهای 1، 2 و 3؛ دم یا بازدم می‌کنید، زبانتان را درپایین دهان قرار دهید. شما متوجّه خواهید شد حرکت دادن زبان به اطراف،باعث تغییر صدای نت می‌شود. ما تأثیر حرکات زبان را در حین نواختن بعداًموقعی که راجع به تأثیر زبان، انحراف نتها و سایر افکتهای ویژه صحبت می کنیم، خواهیم گفت. امّا ما اکنون فقط یک صدای خالص و ثابت می‌خواهیم.برای تحقّق این امر، تصوّر کنید کاری که از آن متنفّرید را به شما محولکرده‌اند و شما با ناراحتی می‌گویید:«اَه!»

انواع مختلف سازدهنی و کاربردشان

از انواع مختلف سازدهنی بر حسب قابلیت‌های مختلف و جنس صدایشان در سبک‌های خاصی از موسیقی بیشتر استفاده می‌شود که در اینجا به صورت مختصر و فهرست وار به آنها اشاره می‌کنیم:

سازدهنی ترمولو و اکتاو: سبک‌های Folk و Pop
سازدهنی دیاتونیک: سبک‌های Blues، Country، Rock، Irish، Folk و Pop
سازدهنی کروماتیک: سبک‌های Classical، Jazz، Irish و Pop
سازدهنی بیس و کورد: سبک‌های Classical و Pop البته بیشتر به صورت گروه نوازی

سازدهنی ها بر اساس کاربردشان نواخته میشوند و هر کدام زیبایی خاصی به موسیقی میدهند.

منبع:ویکی پدیا

نوشته معرفی کامل سازدهنی و انواع آن اولین بار در سازی ها. پدیدار شد.